ತುಳುನಾಡ್‌ದ ನಾಗಾರಾಧನೆ: ಪ್ರಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ಭಕ್ತಿದ ಬೆರಕೆ

Snake Worship in Tulunadu: The Divine Bond Between Nature and Faith

1. ಪೀಠಿಕೆ: ತುಳುನಾಡ್ ಬೊಕ್ಕ ನಾಗ ದೇವೆರ್

ಕರ್ನಾಟಕದ ಕರಾವಳಿ ಜಿಲ್ಲೆಲಾಯಿನ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ, ಉಡುಪಿ ಬೊಕ್ಕ ಕಾಸರಗೋಡು ಜಿಲ್ಲೆನ್ ಸೇರ್ದಿನ ಜಾಗೆಗ್ 'ತುಳುನಾಡ್' ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಮುಲ್ಪದ ಜನಕುಲು ನಾಗ ದೇವೆರೆನ್ ಮಸ್ತ್ ನಂಬುವೆರ್. ನಾಗನ್ ಈ ಮಣ್ಣದ "ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲ" ಬೊಕ್ಕ "ಮೂಲನಾರಾಯಣ" ಪಂಡ್ದ್ ನಂಬುವೆರ್.

ಬ್ರಹ್ಮಣ, ಬಂಟ, ಬಿಲ್ಲವ, ಮೊಗವೀರ ಇಂಚಿನ ಓವ್ವೇ ಜಾತಿ ಆವಡ್, ಮಾತೆರೆನ ಇಲ್ಲದ ಮೂಲಡ್ ಒಂಜಿ 'ನಾಗಬನ' ಅಥವ 'ನಾಗಕಲ್ಲು' ಇಪ್ಪುನವು ಮುಲ್ಪದ ವಿಶೇಷ. ಬೇತೆ ಕಡೆಟ್ ನಾಗರ ಪಂಚಮಿದಾನಿ ಮಾತ್ರ ಪೂಜೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್, ಆಂಡ ಮುಲ್ಪ ನಾಗಾರಾಧನೆ ಜೀವನದ ಭಾಗ ಆತ್ಂಡ್.

In Tulunadu, Nagas (Serpent Gods) are considered the protectors (Kshetrapala) and original owners (Moolanarayana) of the land. Every household traditionally maintains a sacred grove called 'Nagabana'.

2. ಪರಶುರಾಮ ಸೃಷ್ಟಿ: ಪುರಾಣದ ಕಥೆ

ಸ್ಕಂದ ಪುರಾಣದ ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಖಂಡದ ಪ್ರಕಾರ, ಪರಶುರಾಮ ದೇವೆರ್ ತನ್ನಕೊಡರಿ (Parashu) ಕಡಲ್‌ಗ್ ದಕ್ಕುವೆರ್. ಅಪಗ ಕಡಲ್ ಪಿರ ಪೋದು ಭೂಮಿ ಮಿತ್ತ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಆಂಡ ಈ ಭೂಮಿ ಉಪ್ಪು ಉಪ್ಪಾದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್.

Tulunad
ತುಳುನಾಡ್‌

ಅಪಗ ನಾಗರಾಜೆ ಬತ್ತ್‌ದ್, ತನ್ನ ನಾಗ ಪ್ರಜೆಕುಲೆನ್ ಈ ಭೂಮಿದ ಉಲಾಯಿ ಕಡಪುಡುವೆ. ಈ ನಾಗ ದೇವೆರ್ ಅಕುಲೆನ 'ಪುಣ್ಯದ ವಿಷ'ನ್ (Holy Venom) ಮಣ್ಣಗ್ ಬುಡ್ಪೆರ್. ಈ ವಿಷ ಆ ಮಣ್ಣದ ಉಪ್ಪುನ್ ಕಳೆದ್, ಫಲವತ್ತಾಯಿನ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯಾದ್ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್, ತುಳುನಾಡ್‌ದ ನಿಜವಾಯಿನ ಯಜಮಾನೆರ್ ನಾಗ ದೇವೆರ್.

3. ನಾಗಬನ: ಪರಿಸರದ ರಕ್ಷಣೆ (Ecology)

ನಾಗಾರಾಧನೆ ಬಜೀ ಪೂಜೆ ಅತ್ತ್, ಅವು ಪರಿಸರನ್ ಒರಿಪುನ ಒಂಜಿ ಕ್ರಮ. ನಾಗಾರಾಧನೆದ ಮುಖ್ಯ ಜಾಗೆ 'ನಾಗಬನ'. ಉಂದು ದೇವಸ್ಥಾನದಂಚ ಕಟ್ಟಡ ಅತ್ತ್, ಇದ್ಯೆ ಒಂಜಿ ಎಲ್ಯ ಕಾಡ್.

ಪುಂಚ (Puncha) ಬೊಕ್ಕ ನೀರ್‌ದ ಸೆಲೆ

ನಾಗಬನತ ನಡುಟು ಮಣ್ಣದ ಪುಂಚ (Puncha/Anthill) ಇಪ್ಪುಂಡು. ಗೆದ್ದಲ್ ಪುರಿಕುಲು ಈ ಪುಂಚನ್ ಕಟ್ಟುನಗ, ಭೂಮಿದ ಅಡಿಮುಟ್ಟ ಸುರಂಗ ಮಲ್ಪುವ. ಮರಿಯಾಲ (Mariyala) ಅತ್ತ್ಂಡ ಬರ್ಸ (Barsa) ಬನ್ನಗ ನೀರ್ ಈ ಪುಂಚದ ಮೂಲಕ ಭೂಮಿದ ಅಡಿಕ್ ಪೋದು ನೀರ್‌ದ ಮಟ್ಟನ್ (Water table) ಎಚ್ಚ ಮಲ್ಪುಂಡು.

The Anthill (Puncha) in the Nagabana acts as a natural aquifer recharge system. When the monsoons (Mariyala/Barsa) arrive, water percolates deep into the earth through the anthill tunnels.

ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ (Biodiversity)

ನಾಗಬನಟ್ ಮರ ಕಡ್ಪೆರೆ ಬಲ್ಲಿ ಪನ್ಪಿನ ನಿಯಮ ಉಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ಅಲ್ಪ ಅಪರೂಪದ ಮರಕುಲು ಉಪ್ಪುಂಡು:

  • ಮರಕುಲು: ಅಶ್ವತ್ಥ, ಗೋಳಿ, ಕಾಂಜಿರ, ನಾಗ ಸಂಪಿಗೆ.
  • ಮರ್ದ್‌ದ ದೈಕುಲು: ಸರ್ಪಗಂಧಿ, ಅಮೃತ ಬಳ್ಳಿ, ಶತಾವರಿ.

4. ನಾಗಮಂಡಲ ಬೊಕ್ಕ ಆಚರಣೆಲು

ತುಳುನಾಡ್‌ದ ನಾಗಾರಾಧನೆಡ್ 'ನಾಗಮಂಡಲ' ಬಾರಿ ಮಲ್ಲ ಉತ್ಸವ. ಉಂದು ಪ್ರಕೃತಿ ಬೊಕ್ಕ ಪುರುಷನ ಮಿಲನ ಪಂಡ್ದ್ ನಂಬುವೆರ್.

Nagamandala
ನಾಗಮಂಡಲ.

ಪಂಚವರ್ಣ (The 5 Colors)

ಮಂಡಲ ಬರೆಯೆರೆ ಐನ್ ಬಣ್ಣದ (ಪಂಚವರ್ಣ) ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪೊಡಿ ಮಾತ್ರ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್:

  • ಬೊಲ್ದು (White): ಅರಿತ್ತ ಪುಡಿ (Rice flour)
  • 🔴 ಕೆಂಪು (Red): ಮಂಜಲ್ ಬೊಕ್ಕ ಸುಣ್ಣ (Turmeric & Lime)
  • 🟡 ಮಂಜಲ್ (Yellow): ಮಂಜಲ್ದ ಪುಡಿ (Turmeric powder)
  • ಕಪ್ಪು (Black): ಉಮಿ ಕರಿಯ (Paddy husk charcoal)
  • 🟢 ಪಚ್ಚೆ (Green): ಮಂಜೊಟ್ಟಿ ಇರೆತ್ತ ಪುಡಿ (Green leaves)

ಬೇತೆ ಮುಖ್ಯ ಸೇವೆಲು

ಢಕ್ಕೆಬಲಿ: ಉಡುಪಿದ ಪಡುಬಿದ್ರೆದ ಖಡ್ಗೇಶ್ವರಿ ಬ್ರಹ್ಮಸ್ಥಾನಡ್ ನಡಪುನ 'ಢಕ್ಕೆಬಲಿ' ಬಾರಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಮುಲ್ಪ ದೀಪದ ಬೊಲ್ಪುಡು ಮಾತ್ರ ಸೇವೆ ನಡಪುಂಡು.

ಆಶ್ಲೇಷ ಬಲಿ: ಸರ್ಪ ದೋಷ ನಿವಾರಣೆಗ್ ಕುಕ್ಕೆ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಡ್ ಮಲ್ಪುನ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ.

5. ಪ್ರಮುಖ ನಾಗ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲು

ತುಳುನಾಡ್‌ದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಾಗ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪಟ್ಟಿ:

ದೇವಸ್ಥಾನ (Temple) ಊರು (Place) ವಿಶೇಷತೆ (Speciality)
ಕುಕ್ಕೆ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ಸುಳ್ಯ ಸರ್ಪ ಸಂಸ್ಕಾರ, ಆಶ್ಲೇಷ ಬಲಿ
ಕುಡುಪು ಅನಂತಪದ್ಮನಾಭ ಮಂಗಳೂರು ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ ಉತ್ಸವ
ಪಡುಬಿದ್ರೆ ಬ್ರಹ್ಮಸ್ಥಾನ ಉಡುಪಿ ಢಕ್ಕೆಬಲಿ ಸೇವೆ
ಅನಂತಪುರ ದೇವಸ್ಥಾನ ಕಾಸರಗೋಡು ಸರೋವರ ಕ್ಷೇತ್ರ (ಬಬಿಯಾ ಮುಸಲೆ)

6. ಮುಕ್ತಾಯ

"ನಾಗಬನ ಉಪ್ಪುನೆರ್ದಾವರ ನಮ್ಮ ಊರುದ ಮಣ್ಣ್, ನೀರ್, ಬೊಕ್ಕ ಕಾಡ್ ಒರಿದ್ ಉಂಡು. ನಾಗ ದೇವೆರೆನ ಬನಕುಲು ಪಚ್ಚೆ ಪಜಿರಾದ್ ಒರಿವೊಡು."

ಇತ್ತೆದ ಕಾಲಡ್ 'ಕಾಂಕ್ರೀಟ್' ಮೋಹಗ್ ಬೂರ್ದು ನಮ ನಮ್ಮ ಮೂಲನ್ ಮರಪೆರೆ ಬಲ್ಲಿ. ಪುಂಚ (Puncha) ನಾಶ ಆಂಡ ಬರ್ಸ (Barsa) ಬನ್ನಗ ನೀರ್ ಇಂಗುಜಿ. ಅಂಚಾದ್ ನಾಗಬನತ ರಕ್ಷಣೆ ನಮ್ಮ ಮಾತೆರ್ನಲ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.

Credits: Respected Owners.